مصرف‌کنندگان ایرانی، بازیگران اصلی صنعت و تولید ایران‌ هستند و با خرید و حمایت از کالاهای ایرانی می‌توانند در جهت تحقق اقتصاد مقاومتی موثر واقع شوند. با عنایت به شعار امسال رهبر معظم انقلاب با عنوان «اقتصاد مقاومتی؛ تولید و اشتغال» ضرورت حمایت از کالای باکیفیت داخلی در راستای کمک به افزایش توانمندی تولیدات ایرانی، با بکارگیری ابزارهای فناوری اطلاعات بیش از پیش احساس می‌شود.

تولید ملی مقدمه‌ای خواهد بود بر اشتغال زایی و کارآفرینی و افزایش بهره وری و بکارگیری جوانان باهوش و متعهد ایران زمین در تمامی عرصه ها و همچنین باعث بهبود اثرات اجتماعی در زندگی مردم و ایجاد قدرت سیاسی در جهان از لحاظ تولید و همچنین باعث کاهش نرخ تورم و اثرات مثبت در اقصاد که منجر به رشد و ترقی کشورمان خواهد شد.

دولت تدبیر و امید از آغاز به کار حمایت از تولید داخلی را از مأموریت‌های مهم خود دانست و با استقبال از این موضوع، وزارت صنعت، معدن و تجارت را مأمور کرد که فهرست کالاهای مشابه تولید داخلی و ممنوعیت خرید و واردات آن برای کلیه دستگاه‌های دولتی و عمومی را با توجه به افزایش مستمر قابلیت‌های تولیدی به ویژه در حوزه تولیدات دانش‌بنیان را مورد بازنگری قرار داده و فهرست جدید این کالاها را به دولت ارایه کند. دولت از ابتدا در راستای فرهنگ سازی برای استفاده از کالای تولید داخل حرکت کرده و بارها در سخنان رئیس جمهور محترم به این مسئله توجه و مورد تأکید قرار گرفته است.

در حقیقت هرچه به سوی تقویت تولید داخلی حرکت کنیم، حضور و جایگاه بالاتری در عرصه بین‌المللی خواهیم داشت و در آن صورت تولید داخلی ما در جهان کاملاً شناخته شده و در رقابت با کالاهای وارداتی بخش مهمی از آن‌ها را فاقد مزیت خواهد کرد.

تولید ملی ارزش پولی همه کالاها و خدماتی است که در دوره‌ای معین در کشور تولید می‌شود و بسته به اینکه هزینه‌های تولید از آن کم شده یا نه، می‌توان آن‌را به دو زیر شاخه تولید خالص ملی و تولید ناخالص ملی تقسیم کرد. رشد اقتصادی دلالت بر افزایش تولید یا درآمد سرانه ملی دارد. اگر تولید کالا یا خدمات به هر وسیله ممکن در یک کشور افزایش پیدا کند، می‌توان گفت که در آن کشور، رشد اقتصادی اتفاق افتاده است. رشد اقتصادی به تعبیر ساده‌تر عبارت است از افزایش تولید یک کشور در یک سال خاص در مقایسه با مقدار آن در سال پایه.

اهمیت تولید ملی را می‌توان در آیات متعددی از قرآن کریم مشاهده کرد. قرآن کریم در مورد قرار نگرفتن جامعه اسلامی تحت سلطه بیگانگان می‌فرمایند:

«و خداوند هرگز بر (زیان) مؤمنان، برای کافران راه (تسلّطی) قرار نداده است.‌» خداوند در این آیه شریفه با صراحت تمام بیان می‌کند که جامعه اسلامی باید در صدد باشد که در زیر سلطه بیگانگان و دشمنان قرار نگیرد. امام خمینی(ره) وابستگی اقتصادی را منشأ تمام وابستگی‌ها و در نتیجه قرار گرفتن در تحت سلطه بیگانگان می‌دانند. ایشان می‌فرمایند: «اگر ما یک وابستگی اقتصادی داشته باشیم این موجب می‌شود که وابستگی سیاسی هم پیدا بکنیم، وابستگی نظامی هم پیدا بکنیم، مملکتمان باز برگردد به آن حالتی که سابق بود.»

اصناف به عنوان بزرگ‌ترین نهاد غیر دولتی ِمتولیِ بخش خصوصی در کشور، نقشی تعیین کننده در حمایت از تولید داخلی دارد. اصناف در تولید با دربرداشتن بیش از ۶۶۰ هزار بنگاه تولیدی، نقشی انکارناپذیر در اقتصاد بخصوص در اشتغال ایفا می‌کند. صنوف تولیدی ۲۲ درصد از بنگاه‌های صنفی با سهم حدود ۵۱% اشتغال بنگاه‌های تولیدی کشور را در اختیار دارند. از مجموع حدود ۸۵ هزار واحد تولیدی که در کشور فعالیت می‌کنند، بالغ بر ۸۰ هزار واحد را  بنگاه‌های کوچک و متوسط تشکیل می‌دهد. در شهرک‌های صنعتی ۲۰ درصد ازظرفیت این شهرک‌ها در اختیار واحدهای صنفی است و عمدتاً واحدهایی هستند که در بخش خدمات و خدمات فنی فعالیت می‌کنند. اشتغالی که این واحدها ایجاد می‌کنند، پایدار است آن هم در شرایطی که تعداد قابل ملاحظه ای جویای کار در کشور وجود دارد.

با توجه به هزینه پایین راه‌اندازی صنوف تولیدی نسبت به واحدهای صنعتی، مورد اقبال عمومی جامعه قرار گرفته بگونه‌ای که از منظر تعداد واحدهای فعال در کشور بالغ بر ده برابر واحدهای صنعتی بصورت فعال و با بیشترین ظرفیت خود به فعالیت ادامه می‌دهند. که این واحدها اگر دارای برنامه کلان اقتصادی بوده و مورد توجه مسئولین اقتصادی کشور قرار گیرند میتوانند با سازماندهی مناسب منشاء حرکت بسمت تولید کالاهای صادراتی باشند.

ضمن توجه به این ظرفیت گسترده باید توجه داشت که به همان اندازه که سوق این تعداد واحد تولیدی به انبوه‌سازی از طریق فعالیت های خوشه ای و پیمانکاری فرعی در ارتقای بهره‌وری و احیای رقابت‌پذیری موثر خواهد بود، بازسازماندهی و نوین‌سازی نظام توزیع با شاخصه‌های اقتصاد تولید‌محور، برای دستیابی به بازار گسترده‌ی داخلی دارای اهمیت غیرقابل انکار است. به‌سازی و توانمند‌سازی صنوف ارائه دهنده خدمات فنی و خدمات پس از فروش، به تناسب ارتقای سطح تولید داخلی نیز از دیگر کانون‌های توجه و برنامه‌ریزی برای تکمیل و توسعه حلقه‌ی تولید در اقتصاد است.

برخی از برنامه های اتاق اصناف ایران در جهت حمایت از تولید داخلی:

  • ارتقای تکنولوژی نظام توزیعی بر روان سازی توزیع کالاهای ساخت داخل؛
  • قرارگیری نظام توزیعی اصناف در زنجیره تولید داخل؛
  • تامین کالای نیمه ساخته برای واحدهای تولیدی بزرگ کشور؛
  • ساماندهی برندهای ارایه خدمات پس از فروش و تامین خواسته مشتریان محصولات داخلی؛
  • مبارزه سازمان یافته با قاچاق کالا: یکی دیگر از مسائلی که جامعه اصناف کشور برای حمایت از تولید ملی بدان اهتمام ویژه دارد مسئله مبارزه با قاچاق است. اصناف به چهار دلیل مشخص، اول كمك به عملياتي نمودن فرمايشات رهبري و تحقق اراده دولت، دوم تحقق و تسهيل اراده قانون‌گذار در مبارزه با قاچاق سازمان‌یافته؛ سوم، اقدام کارشناسانه در حفظ آرامش بازار و تضمین ثبات قیمت‌ها و چهارم، حمایت از اصناف تولیدی که به‌واقع اصلی‌ترین متضررین قاچاق بوده و به‌کلی فراموش‌ شده‌اند؛ به اين موضوع ورود يافت. آسیب قاچاق بر اصناف تأثیرگذارتر از سایر بخش‌هاست. ۶۶۰ هزار بنگاه تولیدی فعال در کشور و حتی بخش خدمات فنی، تعمیر و نگهداری به‌طور حتم باوجود قاچاق آسیب جدی می‌بینند زیرا برخی قطعات فرسوده و تاریخ ‌مصرف گذشته وارد بازار می‌شود. مبارزه با قاچاق کالا به‌عنوان وظیفه شرعی و قانونی یکی از اهداف اتاق‌های اصناف سراسر کشور است و اتاق اصناف ایران در راستای تأکیدات مقام معظم رهبری و به‌منظور اهداف عالیه نظام در برخورد ریشه‌ای و اصولی با این پدیده شوم، عدم عرضه کالاهای بدون هویت در واحدهای صنفی را به اتاق‌های اصناف سراسر کشور ابلاغ نموده است.

بایدها و نبایدها در حمایت از تولید داخلی:

  • نظام تعرفه‌ای باید به نفع تولید تغییر کند. اگر بخواهیم به سمت توسعه متوازن برویم، بخش‌های تولید و خدمات باید بازتعریف شوند. تولید بدون خدمات معنی ندارد و چنانچه بخش خدمات تقویت شود، تولید خود به خود رشد می‌کند.
  • جامعه اصناف کشور باید آمادگی داشته باشد و برنامه‌هایش را برای حضور صنوف تولیدی در نمایشگاه های خارج از کشور را اعلام کند.
  • باید بنگاههای کوچک را به بنگاهای بزرگ و نظام جهانی متصل کنیم و این مساله اهمیت دارد که بهبود شاخص کسب و کار حفظ بنگاه‌های کوچک و سودآور کردن آنهاست که در زنجیره بزرگ خودشان را تعریف کنند.
  • تغییرات تکنولوژی ما را متأثر می‌کند و اصناف باید خود را با تکنولوژی‌های روز متناسب کنند .
  • برگزاری نمایشگاه‌های جامع تولیدات داخلی
  • تولید‌محورری باید شاخص کلیه سیاست‌ها، برنامه‌ها، تصمیمات و اقدامات در تمامی حوزه‌های پولی، مالی، مالیاتی و تجاری قرار گیرد.
  • توجه شایسته به بهبود محیط کسب و کار کشور و اجرای کامل، سریع و صحیح قانون بهبود مستمر محیط کسب و کار
  • اصلاح قوانین و سیاست‌های بانکی، پولی و اعتباری کشور در جهت حمایت از تولید توسط دولت
  • وضع قوانین تسهیل‌گر و لغو یا اصلاح قوانین و مقررات نامساعد با محیط کسب و کار توسط مجلس شورای اسلامی

چند سالی است که کمپینی با عنوان «آری به تولید ملی» راه‌اندازی شده و اتاق اصناف ایران وظیفه خود می داند در جهت حمایت از تولید داخلی، از این کمپین حمایت کند. تبدیل «استفاده از تولیدات داخلی» به یک فرهنگ، پرهیز از فرهنگ غلط مصرف مصنوعات خارجی، پرهیز از تفاخر غلط ترجیح دادن مارکهای خارجی به ایرانی و پرهیز از اسراف از جمله وظایف مردم است.

حمایت از این کمپین به معنای حمایت از قطع کامل واردات و قطع ارتباط اقتصادی با خارج کشور نیست چرا که هر کشوری در هر سطحی نیاز به واردات برخی مواد و محصولات را دارد. بلکه معنی این شعار حرکت به سمت واردات مواد و محصولات سطح متوسط و پایین (مواد اولیه یا واسط) و سپس تبدیل آنها به کالاهای مصرفی است که این مسئله منجر به ایجاد ارزش افزوده خواهد شد.

اتاق اصناف ایران